Amerykańska dominacja
Czy zauważyliście, jak mało fantastyki u nas wydawanej pochodzi z innego obszaru językowego niż angielski? A tak naprawdę - to jak mało jest fantastyki innej niż amerykańska?
Oczywiście nie jest to dominacja pełna. Cieszy mnie to, że ostatnio ukazały się wznowienia znanych dzieł Kiryła Bułyczowa i braci Strugackich - ale to kropla w morzu. Czy nie ma w Rosji ciekawych powieści nieco młodszych autorów?/p>
Rozumiem, że w Stanach Zjednoczonych jest z pewnościa najwięcej autorów piszących fantastykę na świecie, powstaje tam najwięcej powieści i opowiadań, pojawiają się ich ekranizacje i gry komputerowe o nie oparte, a nagrody takie jak Hugo czy Nebula są uznawane za prestiżowe na całym świecie. Zrozumiałe jest także, że niewątpliwie najłatwiej znaleźć u nas tłumacza z języka angielskiego.
Ale trudno mi uwierzyć w to, że poza krajami, gdzie mówi się i pisze po angielsku, nie ma dobrej literatury fantastycznej. Że nie można stworzyć antologii francuskich czy węgierskich opowiadań, znanych i nagradzanych w tych krajach. Czy w Czechach, ojczyźnie golema i robota, nie pisze się dziś opowiadań cyberpunkowych? Z pewnościa nie ma tam fantastyki tyle, co w Stanach, ale nie wątpię, że da się wybrać kilka książek rocznie.
Być może nie ma, być może tylko w cieniach Statui Wolnosci i londyńskiej Tower tworzy się fantastykę, która warto u nas wydać, choć jak powiadam trudno w to uwierzyć. To pytanie dla krytyków literackich z kręgu fantastyki i do fanów czytających w oryginale coś poza literaturą anglojęzyczna: czy istotnie tak jest?
Jest to propozycja dla wydawców, czy - zamiast zalewać rynek trzydziestą powieścią znanej autorki od czarownic czy innego twórcy uwielbiającego dla odmiany paranoidalnych proroków - nie warto rozejrzeć się w innych europejskich i światowych literaturach?
Już słyszę głosy, że nowy pisarz będzie się kiepsko sprzedawał, że amerykańskie idą lepiej cokolwiek by to nie było, że trzeba szukać tłumaczy, a kto u nas zna węgierski? Jasne, to ryzyko i prawdopodobnie więcej pracy, ale też szansa na nowe źródła książek na rynku, a dla nas - na interesującą lekturę.
19 sierpnia 1999
Fatal error: Call to undefined function permission_admin() in /users/winter/www/altamagusta.pl/templates_c/%%F2^F2E^F2EF80DB%%art-news-content.html.php on line 16